کارکردها و مبانی نظری قانون اساسی جمهوری اسلامی از دیدگاه امام خمینی و شهید بهشتی

کارکردها و مبانی نظری قانون اساسی جمهوری اسلامی از دیدگاه امام خمینی و شهید بهشتی

کارکردهای قانون اساسی از دیدگاه امام خمینی
مبانی نظری قانون اساسی از دیدگاه شهید بهشتی
کارکردهای قانون اساسی از دیدگاه شهید بهشتی
مبانی نظری قانون اساسی از دیدگاه امام خمینی
مبانی نظری قانون اساسی
کارکردهای قانون اساسی

رفتن به سایت اصلی

کارکردها و مبانی نظری قانون اساسی جمهوری اسلامی از دیدگاه امام خمینی و شهید بهشتی

 

 

 

 

چکیده

با توجه به نظام‌های حاکم بر کشورها، قانون اساسی هر کشور دارای مبانی نظری و کارکردهای خاصی است. مبانی نظری قوانین در این کشورها از سوی اندیشمندان، نخبگان و رهبران، تعیین، تدوین و تصویب می‌شود.قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران نیز دارای کارکردهایی است که در برخی موارد منحصر به فرد و در مواردی مانند کارکردهای قوانین دیگر کشورهاست، ولی این قانون از لحاظ مبانی نظری دارای مبانی منحصر به‌فرد و جدیدی است که از اندیشه‌های اصیل اسلامی سرچشمه گرفته و در نظرات نخبگان و بزرگان کشور، از جمله امام خمینی و شهید آیت‌الله دکتر بهشتی تبلور یافته است.در این نوشتار، برخی کارکردها و سپس مبانی نظری قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران از نگاه این دو اندیشمند بررسی می‌شود.

 

 

واژگان کلیدی:

مبانی نظری

امام خمینی

شهید بهشتی

قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران

 

 

مقدمه

گاهی واژه «قانون» بیانگر ترکیبات و رابطه‌ای علی و معلولی نهفته در اشیا، موجودات و پدیده‌های طبیعی است. (قانون تکوینی) (دهخدا، 1373: 121) قانون به این معنا خارج از حوزه روابط اجتماعی است و مبانی و کارکردهای آن، به تکوین عالم وجود بازمی‌گردد. برای مثال، اینکه آب در صد درجه به جوش می‌آید، از جمله آن قوانین تکوینی است، ولی قانون در حوزه روابط اجتماعی یا قانون تشریعی، تعیّن‌بخش حق و تکلیف است و بر مبانی اصولی و البته به دنبال رویداد کارکردهایی وضع می‌شود. (همان)

 

قانون به این معنا، مجموعه‌ای از قواعد و مقررات مدونی است که روابط افراد جامعه را نظام می‌بخشد و واجد ویژگی الزام‌آوری است، (لنگرودی، بی‌تا: 517) ولی قانون با این تعریف دارای اطلاق و شمول است، به‌گونه‌ای که همه قواعد جاری را شامل می‌شود. در این میان، «قانون» با پسوند «اساسی»، از اطلاق و شمول بیرون می‌آید و در تشکیلات و روابط قوای عمومی و اصول مهم حقوق یک کشور، منحصر (همان: 518) یا دربردارنده قواعد و مقررات ناظر به قدرت انتقال و اجرای قدرت می‌شود. (قاضی، 1386: ج1، 90) همچنین قانون اساسی یک کشور، رابطه میان هیئت اجتماعی و دولت را به‌عنوان دو کلیّت تنظیم می‌کند؛ مقرراتی پایه‌ای که جامعه مدنی بر اساس آن استقرار می‌یابد و همه قوانین از سرچشمه فیاض آن بهره‌مند می‌شوند. (همان: 92)

 

بنابراین، قانون اساسی، پایه تشکیل یک نظام سیاسی است، آن‌گونه‌که حضرت امام می‌گوید: «قضیه قانون اساسی، اساس حکومت اسلام است. ما اساس حکومت را باید درست کنیم و بعد برویم سراغ اینکه کارهای حکومت باید چه باشند.» (سخنرانی 28/3/1358، نرم‌افزار صحیفه امام) پس از انقلاب اسلامی 1357، نظام سیاسی ایران دستخوش تغییرات اساسی در مبانی نظری، ساختارها، نهادها و… شد. در این میان، یکی از مهم‌ترین منشوراتی که تغییرات اساسی و بنیادین در آن صورت پذیرفت، قانون اساسی بود.سیر تدوین قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران از زاویه‌های متفاوتی قابل بررسی است، از جمله مباحثی چون تاریخچه قانون اساسی در ایران، بررسی عناصر تأثیرگذار در تدوین قانون اساسی، تطبیق سیر تدوین قانون اساسی در ایران و دیگر کشورها، بیان سیر تدوین، تصویب، تطورات و مباحث بیان شده ذیل تدوین و تصویب اصول قانون در مجلس خبرگان قانون اساسی و…

 

 

 

 

فهرست مطالب

کارکردها و مبانی نظری قانون اساسی جمهوری اسلامی از دیدگاه امام خمینی و شهید بهشتی 1

چکیده 1

واژگان کلیدی 1

مقدمه 2

ضرورت قانون از دیدگاه امام خمینی

کارکردهای قانون اساسی 4

1. کارکرد نخست: قانون، اساسنامه تأسیس دولتی جدید و اسلام، ارائه‌دهنده قانون جامع 5

2. کارکرد دوم: قانون، نظم‌دهنده مناسبات حقوقی و سیاسی 6

3. کارکرد سوم: قانون، تبیین‌کننده حقوق ملت 7

4. کارکرد چهارم: قانون، مشروعیت‌بخش نظام حاکم 7

5. کارکرد پنجم: قانون، ابزار مطالبه‌گری از مسئولان نظام 8

6. کارکرد ششم: جلوگیری از دیکتاتوری افراد 9

7. کارکرد هفتم: قانون بازدارنده از افزون‌طلبی و بی‌عدالتی 9

مبانی نظری تدوین قانون اساسی 10

1. اسلام، محور اصلی همه قوانین 10

2. جمهوری و رأی ملت، اساس اعتبار قانون 11

برخی مبانی نظری در اندیشه شهید بهشتی 14

1. زیربنای اول: قانون اساسی، متکی به رأی مردم و بر مبنای اسلام 15

2. زیربنای دوم: قانون اساسی، سند چشم‌انداز نظام اسلامی 16

3. زیربنای سوم: اداره نظام بر مبنای رأی و نظر مردم 17

قانون اساسی، تحقق‌بخش آرمان انقلاب 20

نتیجه‌گیری 20

 منابع 22

 

  • پاورپوینت استراتژیک سرمایه

    پاورپوینت استراتژیک سرمایه پاورپوینت مدیریت سرمایه پاورپوینت انواع استراتژی های سرمایه گذاری پاورپوینت استراتژی های سرمایه گذاری در بورس پاورپوینت مقاله در مورد استراتژی های سرمایه گذاری رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت استراتژیک سرمایه جهت رشته اقتصاد در قالب 51…

  • دانلود پاورپوینت مدیریت اسلامی

    دانلود پاورپوینت مدیریت اسلامی رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت مدیریت اسلامی  جهت رشته معارف در 41 اسلاید و با فرمت pptx  بصورت کامل و جامع و با قابلیت ویرایش       اگرچه در قرآن كريم از واژة مديريت…

  • پرسشنامه رضایتمندی زناشویی انریچ 23 سوالی با نمره گذاری، روایی و پایایی

    پرسشنامه رضایتمندی زناشویی انریچ 23 سوالی با نمره گذاری، روایی و پایایی کلمات کلیدی : پرسشنامه رضایت زناشویی اینریچ مقیاس رضایت زناشویی انریچ پرسشنامه سازگاری زناشویی انریچ پرسشنامه رضایت زناشویی انریچ فرم کوتاه پرسشنامه رضایت زناشویی انریچ فرم کوتاه پرسشنامه…

  • پاورپوینت ایمنی کار با برق

    پاورپوینت ایمنی کار با برق پاورپوینت ایمنی در برق پاورپوینت اصول ایمنی برق پاورپوینت آموزشی ایمنی برق پاورپوینت درباره ایمنی برق پاورپوینت در مورد ایمنی برق دانلود پاورپوینت ایمنی در برق رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت ایمنی کار با برق…

  • پاورپوینت تنظیم حرارت

    پاورپوینت تنظیم حرارت کلمات کلیدی : دانلود پاورپوینت تنظیم حرارت پاورپوینت تنظیم حرارت تنظیم حرارت مروری بر تنظیم دما هنگام ورزش اندازه گیری دمای بدن هنگام ورزش تولید گرما دفع یا از دست دادن گرما هیپوتالاموس: تنظیم کننده دمای بدن-…

  • پاورپوینت بررسی معماری در اقلیم سرد

    پاورپوینت بررسی معماری در اقلیم سرد پاورپوینت بررسی معماری در اقلیم سرد بررسی معماری در اقلیم سرد تحقیق بررسی معماری در اقلیم سرد مقاله بررسی معماری در اقلیم سرد معماری اقلیم سرد آشنایی با معماری در اقلیم سرد پروژه معماری…

  • فصل دوم پایان نامه و پیشینه نظری تعارض

    فصل دوم پایان نامه و پیشینه نظری تعارض کلمات کلیدی : مبانی نظری تعارض پیشینه تحقیق تعارض پیشینه داخلی تعارض پیشینه خارجی تعارض پیشینه پژوهش تعارض پیشینه نظری تعارض فصل دوم پایان نامه تعارض مبانی نظری تعارض در سازمان پیشینه…

  • مبانی نظری و پیشینه تحقیق مدیریت ریسک اعتباری

    مبانی نظری و پیشینه تحقیق مدیریت ریسک اعتباری مبانی نظری مدیریت ریسک اعتباری پیشینه تحقیق مدیریت ریسک اعتباری مبانی نظری و پیشینه تحقیق مدیریت ریسک اعتباری پیشینه پژوهش مدیریت ریسک اعتباری ادبیات نظری تحقیق مدیریت ریسک اعتباری دانلود مبانی نظری…

  • فصل دوم پایان نامه و پیشینه نظری بی تفاوتی

    فصل دوم پایان نامه و پیشینه نظری بی تفاوتی کلمات کلیدی : فصل دوم پایان نامه بی تفاوتی سازمانی مبانی نظری بی تفاوتی سازمانی پیشینه تحقیق بی تفاوتی سازمانی پیشینه داخلی بی تفاوتی سازمانی پیشینه خارجی بی تفاوتی سازمانی پیشینه پژوهش…

  • پاورپوینت آموزش درس 2 زبان انگلیسی پایه نهم

    پاورپوینت آموزش درس 2 زبان انگلیسی پایه نهم رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت آموزش درس 2 زبان انگلیسی پایه نهم در قالب 14 اسلاید و با فرمت pptx بصورت کامل و جامع و با قابلیت ویرایش     مقدمه:…

  • مبانی نظری و پیشینه تحقیق عکس العمل بازار سهام

    مبانی نظری و پیشینه تحقیق عکس العمل بازار سهام مبانی نظری عکس العمل بازار سهام پیشینه تحقیق عکس العمل بازار سهام مبانی نظری و پیشینه تحقیق عکس العمل بازار سهام پیشینه پژوهش عکس العمل بازار سهام ادبیات نظری تحقیق عکس…

  • مبانی نظری بررسی رابطه بین اختلالات شخصیتی و مدیریت بدن در بین زنان

    مبانی نظری بررسی رابطه بین اختلالات شخصیتی و مدیریت بدن در بین زنان نشانه های اختلال شخصیت ویژگی های اختلال شخصیتی اختلالات شخصیتی در بین زنان مدیریت بدن در بین زنان مبانی نظری اختلالات شخصیت مبانی نظری اختلال شخصیت مبانی…

  • قواعد حاکم بر معاملات با حق استرداد در حقوق ایران و انگلیس

    قواعد حاکم بر معاملات با حق استرداد در حقوق ایران و انگلیس پایان نامه معاملات با حق استرداد معاملات با حق استرداد در حقوق ایران معاملات با حق استرداد در حقوق انگلیس مقایسه عقد رهن با معاملات با حق استرداد…

  • بررسی فقهی حقوقی ترکه پس از فوت متوفی

    بررسی فقهی حقوقی ترکه پس از فوت متوفی کلمات کلیدی : مفهوم ترکه حقوق متعلق به ترکه اموال و حقوق جزء ترکه مالکیت ورثه نسبت به ترکه اموال و حقوق تشکیل دهنده ترکه نظرات فقهی در خصوص چگونگی مالکیت ورثه…

  • پاورپوینت مزایا و ویژگی های صفحات مسلح سیمانی آکواپانل

    پاورپوینت مزایا و ویژگی های صفحات مسلح سیمانی آکواپانل پاورپوینت صفحه های سیمانی پاورپوینت صفحات مسلح سیمانی پاورپوینت آکوپانل پاورپوینت در مورد آکوپانل رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت مزایا و ویژگی های صفحات مسلح سیمانی آکواپانل جهت رشته عمران…

  • قلمرو و محدودیتهای موضوعی قسم در دعاوی مدنی

    قلمرو و محدودیتهای موضوعی قسم در دعاوی مدنی ادله اثبات دعوی ادله قانونی احصاء سوگند در اثبات دعوی قلمرو موضوعی قسم در دعاوی مدنی محدودیتهای موضوعی قسم در دعاوی مدنی اتیان سوگند در دادگاه سوگند استظهاری سوگند تکمیلی سوگند در…

  • ادبیات نظری و پیشینه تجربی هویت اجتماعی زنان

    ادبیات نظری و پیشینه تجربی هویت اجتماعی زنان کلمات کلیدی : فصل دوم پایان نامه هویت اجتماعی زنان مبانی نظری هویت اجتماعی زنان پیشینه تحقیق هویت اجتماعی زنان پیشینه داخلی هویت اجتماعی زنان پیشینه خارجی هویت اجتماعی زنان پیشینه پژوهش…

  • پاورپوینت اصول پیشگیری از سرطان

    پاورپوینت اصول پیشگیری از سرطان پاورپوینت پیشگیری از سرطان پاورپوینت طرق پیشگیری از سرطان پاورپوینت راه های پیشگیری از سرطان پاورپوینت پیشگیری از سرطان چگونه انجام می شود؟ پاورپوینت درمورد پیشگیری از سرطان دانلود پاورپوینت اصول پیشگیری از سرطان رفتن…

  • کتاب چهار چالش مهم روان

    کتاب چهار چالش مهم روان رفتن به سايت اصلي همه چیز از روان ما شروع می شود. همه اتفاقات ،هیجانات ،نگرش ها ،تمایلات،و تجربیات زندگی ما خلاصه ای از تفکر و روان ماست.     شاید بپرسید چگونه؟ پاسخ این…

  • استراتژی مهندسی معکوس

    استراتژی مهندسی معکوس مهندسی معکوس REENGINEERING بهبود کیفیت و نوآوری استراتژی های فناوری سیستم همکاری در فروش فایل همکاری در فروش فایل فروش فایل fileina فروشگاه ساز فایل فروشگاه فایل خرید مقاله و تحقیق صنایع رفتن به سایت اصلی استراتژی…

  • پروپوزال سیستم گرافولوژی دست نوشته فارسی به کمک کامپیوتر

    پروپوزال سیستم گرافولوژی دست نوشته فارسی به کمک کامپیوتر گرافولوژی فارسی تحلیل شخصیت با دست خط گرافولوژی فارسی با استفاده از درخت تصمیم بررسی شخصیت فرد بر اساس دستنوشته فارسی بررسی خصوصیات فردی بر اساس دستنوشته فارسی گرافولوژی دست نوشته…

  • بسته بندی محصولات آماده برای سرو و ریزریز شده گوشت، طیور و غذای دریایی

    بسته بندی محصولات آماده برای سرو و ریزریز شده گوشت، طیور و غذای دریایی بسته بندی محصولات آماده برای سرو و ریزریز شده گوشت، طیور و غذای دریایی رفتن به سایت اصلی نمونه ترجمه توسعه گستره ای از محصولات غذایی…

  • چارچوب نظری و پیشینه پژوهش طرحواره های ناسازگار اولیه

    چارچوب نظری و پیشینه پژوهش طرحواره های ناسازگار اولیه کلمات کلیدی : مبانی نظری طرحواره پیشینه تحقیق طرحواره پیشینه داخلی طرحواره پیشینه خارجی طرحواره پیشینه پژوهش طرحواره چارچوب نظری طرحواره فصل دوم پایان نامه طرحواره مبانی نظری طرحواره های ناسازگار…

  • دانلود پاورپوینت کتاب تحلیل آماری در شیمی

    دانلود پاورپوینت کتاب تحلیل آماری در شیمی پاورپوینت کتاب تحلیل آماری در شیمی پاورپوینت تحلیل آماری با spss پاورپوینت تحلیل آماری چیست پاورپوینت تحلیل آماری پیشرفته رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت کتاب تحلیل آماری در شیمی جهت رشته شیمی…

  • پاورپوينت آشنایی با قرائت و روخوانی از قرآن

    پاورپوينت آشنایی با قرائت و روخوانی از قرآن پاورپوينت روخوانی از قرآن دانلود پاورپوينت روخوانی از قرآن پاورپوینت درباره روخوانی از قرآن رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوينت آشنایی با قرائت و روخوانی از قرآن جهت رشته معارف اسلامی در…

  • مبانی نظری و پیشینه تحقیق رویکردها و مدل های ارزش ویژه برند 142 صفحه

    مبانی نظری و پیشینه تحقیق رویکردها و مدل های ارزش ویژه برند 142 صفحه کلمات کلیدی : مبانی نظری ارزش ویژه برند پیشینه تحقیق ارزش ویژه برند مبانی نظری سنجش ارزش ویژه برند مبانی نظری مدل های ارزش ویژه برند…

  • تولید زیرکن به روش گرد فلزکاری و ارزیابی علل متفاوت پروسه بر ویژگیهای کامپوزیت

    تولید زیرکن به روش گرد فلزکاری و ارزیابی علل متفاوت پروسه بر ویژگیهای کامپوزیت تولید زیرکن به روش گرد فلزکاری ارزیابی علل متفاوت تولید زیرکن بر ویژگیهای کامپوزیت مشخصات و خواص زیرکن روشهای ساخت کامپوزیتها دانلود پایان نامه تولید زیرکن…

  • پاورپوينت کتابخانه دکتر شریعتی نیشابور دانشگاه پیام نور

    پاورپوينت کتابخانه دکتر شریعتی نیشابور دانشگاه پیام نور پاورپوینت کتابخانه پاورپوینت دکتر شعریتی نیشابور پاورپوينت کتابخانه دکتر شریعتی نیشابور دانلود پاورپوينت کتابخانه پاورپوینت در مورد کتابخانه پاورپوينت در مورد کتابخانه دکتر شریعتی نیشابور دانلود پاورپوينت کتابخانه دکتر شریعتی نیشابور رفتن…

  • پروپوزال وجدان اخلاقی از دیدگاه ایمانوئل کانت و علامه جعفری

    پروپوزال وجدان اخلاقی از دیدگاه ایمانوئل کانت و علامه جعفری وجدان اخلاقی پروپوزال وجدان اخلاقی وجدان اخلاقی از نگاه ایمانوئل کانت وجدان اخلاقی از نگاه علامه محمّد تقی جعفری پروپوزال وجدان اخلاقی از دیدگاه ایمانوئل کانت و علامه جعفری دانلود…

  • پاورپوینت مديريت بحران

    پاورپوینت مديريت بحران پاورپوینت مدیریت بحران پاورپوینت مدیریت بحران در سازمان پاورپوینت مدیریت بحران چیست رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت مديريت بحران جهت رشته مدیریت در قالب 20 اسلاید و با فرمت بصورت کامل و جامع و با قابلیت…

  • گزارش کارآموزی رشته مهندسی صنایع – ایمنی صنعتی با عنوان مشكلات ایمنی ، بهداشتی محیط كار پالایشگاه و بهبود آنها

    گزارش کارآموزی رشته مهندسی صنایع – ایمنی صنعتی با عنوان مشكلات ایمنی ، بهداشتی محیط كار پالایشگاه و بهبود آنها ایمنی صنعتی اصول ایمنی پالایشگاه نفت بهداشت محیط كار پالایشگاه گزارش کارآموزی رشته ایمنی صنعتی گزارش کارآموزی خرید گزارش کارآموزی…

  • حل تمرین های درس بهره برداری از سیستم های قدرت دکتر سیاهکلی

    حل تمرین های درس بهره برداری از سیستم های قدرت دکتر سیاهکلی حل تمرین های درس بهره برداری از سیستم های قدرت دکتر سیاهکلی رفتن به سایت اصلی حل تمرین های درس بهره برداری از سیستم های قدرت دکتر سیاهکلی…

  • پاورپوینت اصول قانونی در ریسک و بیمه

    پاورپوینت اصول قانونی در ریسک و بیمه دانلود پاورپوینت اصول قانونی در ریسک و بیمه اصل جبران غرامت یک بیمه نامه به ارزش توافق شده بیمه عمر اصل نفع بیمه ای شرایط یک قرارداد بیمه ویژگی های قانونی متمایز در…

  • مبانی نظری و پیشینه تحقیق رابطه رضایت شغلی و توسعه منابع انسانی 109 صفحه

    مبانی نظری و پیشینه تحقیق رابطه رضایت شغلی و توسعه منابع انسانی 109 صفحه کلمات کلیدی : مبانی نظری رضایت شغلی پیشینه تحقیق رضایت شغلی مبانی نظری توسعه منابع انسانی پیشینه تحقیق توسعه منابع انسانی مبانی نظری و پیشینه تحقیق…

  • پرسشنامه بررسی عوامل موثر بر بازدید گردشگران از مناطق گردشگری

    پرسشنامه بررسی عوامل موثر بر بازدید گردشگران از مناطق گردشگری پرسشنامه بازدید از مناطق گردشگری پرسشنامه بازدید گردشگران از مناطق گردشگری پرسشنامه عوامل موثر بر بازدید از مناطق گردشگری پرسشنامه عوامل موثر بر بازدید گردشگران از مناطق گردشگری رفتن به…