بررسی ماهیت وقف و موقوفه در فقه امامیه و حقوق ایران

بررسی ماهیت وقف و موقوفه در فقه امامیه و حقوق ایران

دانلود تحقیق وقف
تاریخچه وقف
شرایط موقوفه در فقه امامیه
شرایط موقوفه در حقوق ایران
ماهیت وقف از دیدگاه فقه امامیه
ماهیت وقف از دیدگاه حقوق ایران
دانلود تحقیق شناخت وقف و پیشینه آن

رفتن به سایت اصلی

دانلود تحقیق رشته حقوق

بررسی ماهیت وقف و موقوفه در فقه امامیه و حقوق ایران

 

 

 

 

مقدمه:

شناخت وقف و پیشینه آن شامل چهار مبحث می باشد. مبحث اول؛ تبیین مفهوم وقف، مبحث دوم؛ پیشینه وقف، مبحث سوم؛ تبیین ماهیت وقف از دیدگاه فقه امامیه و حقوق ایران و مبحث چهارم؛ شرایط موضوع وقف (موقوفه) در فقه امامیه و حقوق ایران می باشد.جهت تبیین مفهوم وقف ابتدا به بیان معنای لغوی و سپس اصطلاحی وقف پرداخته و مفهوم اصطلاحی آن را از دیدگاه فقه امامیه و حقوق ایران و همچنین از دیدگاه فقهای عامه مورد بررسی قرار می دهیم. 

 

اگر بخواهیم واژه وقف را به پارسی برگردانیم ، ایستادن و پایندگی خواهد شد ، این واژه در « المنجد » چنین معنا شده است : دام قائما و سکن ، وقف الدار : حبسها فی سبیل الله  ، در لغت نامه دهخدا زیر این واژه آمده است : ایستادن ، به حالت ایستاده ماندن و آرام گرفتن ، منع کردن و جلوگیری نمودن .  در بیان معنای لغوی وقف آیه شریفه « قفوهم انهم مسوولون » آورده شده که به معنی حبس شدن و حبس کردن ، متوقف شدن و متوقف کردن است .  وقف در منا و عرفات که جزء مفاسک حج می باشد نیز به همین معنای ایستادن و درنگ کردن و ماندن می باشد . 

 

در رابطه با معنای اصطلاحی وقف در بین فقهای مذاهب اسلامی اختلاف نظر وجود دارد که این اختلاف ناشی از تفاوت آراء آن ها در رابطه با ماهیت وقف و چگونگی ایجاد و شرایط آن می باشد . برخی آن را لازم و برخی جایز می دانند و عده ای قصد قربت را شرط تحقق وقف می دانند ولی عده دیگری چنین عقیده ای ندارند . این نوع اختلافات موجب شده است که در تعریف آن نیز با تعاریف گوناگون مواجه شویم .  

 

بند اول : مفهوم اصطلاحی وقف از دیدگاه فقه امامیه و حقوق ایران 

 در تعبیر فقها از وقف سه تعبیر عمده دیده می شود:

1-تحبیس الاصل و تسبیل المنفعه  

2- تحبیس الاصل و اطلاق المنفعه  

3- تحبیس الاصل و تسبیل الثمره  

 

شیخ ابو جعفر طوسی در کتاب المبسوط وقف را مطابق بند 1 تعریف کرده اند . تحبیس از ریشه حبس به معنای زندانی کردن و در قید آوردن است زیرا با وقف شدن ملک ، آزادی نقل و انتقال از آن گرفته می شود . تسبیل ، در راه خدا آزاد گذاردن است زیرا منافع وقف برای موقوف علیهم مباح و آزاد است تا از آن انتفاع ببرند . پس تعریف وقف طبق گفته شیخ طوسی نگاه داشتن اصل ملک و آزاد گذاردن منافع است و مخصوصا کلمه تسبیل را به کاربرده . تا روشن شود که وقف از صدقات جاریه است . شهید اول ، محمد بن مکی عاملی در کتاب الدروس وقف را رسما به صدقه جاریه تعریف نموده و می گوید : ” الوقف و هو الصدقه الجاریه و ثمرتها : تحبیس الاصل و اطلاق المنفعه ”  بیشتر فقها ، پس از شیخ طوسی ، عبارت “تسبیل ” را نپسندیده اند و آن را به « اطلاق » تبدیل نموده اند . چنان که در گفتار شهید اول مشاهده گردید . محقق حلی در شرایع الاسلام در تعریف وقف چنین می گوید : “الوقف عقد ثمرته تحبیس الاصل و اطلاق المنفعه ”  در پی او علامه حلی در کتاب قواعد نیز همین تعریف محقق را آورده . ولی شهید اول در لمعه با اسقاط کلمه «عقد»  وقف را چنین تعریف کرده است :

 

 الوقف و هو تحبیس الاصل و اطلاق المنفعه .  یعنی وقف عبارت است از حبس کردن اصل عین و آزاد گذاشتن منفعت آن. فقهای معاصر مثل مرحوم سید اصفهانی در وسیله النجاه و امام خمینی (ره) در تحریر الوسیله تعریف شیخ ابوالقاسم محقق حلی را آورده اند .  مرحوم استاد آیت الله خوئی در منهاج الصالحین طبق روایت وارده از پیامبر اکرم که فرموده اند « حبس الاصل و سبل الثمره »  وقف را چنین تعریف کرده است :« و هو تحبیس الاصل و تسبیل الثمره » سید جواد عاملی در کتاب مفتاح الکرامه عبارت « اطلاق المنفعه » را بر عبارت « تسبیل المنفعه » ترجیح می دهد و تعریف محقق و علامه را که وقف را عقد دانسته اند بهتر از دو تعریف دیگر می داند .  

 

اما ترجیح ، « اطلاق » بر « تسبیل » از این جهت است که اطلاق و تحبیس دو لفظ متقابل هستند و اطلاق در تعریف وقف بیشتر می تواند حقیقت وقف را آشکار کند در صورتی که تسبیل لفظ مقابل تحبیس نیست . همچنین لفظ تسبیل شامل هر گونه صدقه ای می گردد و به وقف اختصاص ندارد از این جهت تعریف ناقص است و شامل اغیار نیز می گردد. در حقوق ایران در تعریف وقف در ماده 55 قانون مدنی آمده :« وقف عبارت است از این که عین مال حبس و منافع آن تسبیل شود >>.  دکتر ناصر کاتوزیان در خصوص ماده مذکور بیان داشته اند : مقصود از « حبس عین » جدا ساختن ملک ( فک ملک ) از دارایی مالک و مصون داشتن آن از نقل و انتقال است . عین باید تاب پایداری در برابر انتفاع را داشته باشد . وقف منفعت و دین و حق امکان ندارد . حبس عین باید دائمی باشد  نه موقت ، هر چند که پس از مدتی هدف وقف منتفی شود . تسبیل منفعت به معنی صرف در راه خدا است .  در ماده 56 آمده است : وقف واقع می شود به ایجاب از طرف واقف بهر لفظی که صراحتا دلالت بر معنی آن کند و قبول طبقه اول از موقوف علیهم یا قائم مقام قانونی آنها در صورتی که محصور باشند مثل وقف بر اولاد . و اگر موقوف علیهم غیر محصور یا وقف بر مصالح عامه باشد در این صورت قبول حاکم شرط است .  

 

از این تعاریف می توان برداشت نمود که مقنن تعریف و ماهیت و شرایطی که در فقه امامیه بیان گردیده است را مورد توجه قرار داده و همان مبانی و اصول را مبنا و اساس برای وقف قرارداده است . قانون در مورد این که مقصود از حاکم کیست صحبتی به میان نیاورده . اما دکتر سید حسن امامی می گوید : « ذکر کلمه حاکم در مورد مزبور پیروی از حقوق امامیه است و فقهایی که وقف را عقد می دانند .   دکتر محمد امینیان مدرس در خصوص واژه حاکم در ماده مذکور می گوید : ظاهراً منظور از واژه حاکم در ماده 56 کسی است که جهت وقف متوجه اوست و بنابراین اداره اوقاف و یا نهادی که منتفع از وقف است و یا حاکم شرع می تواند قبولی را اعلام کند .  

 

 

 

کلمات کلیدی:

ماهیت وقف

ماهیت موقوفه

فقه امامیه و حقوق ایران

 

 

 

 

فهرست مطالب

شناخت وقف و پیشینه آن

مبحث اول: تبیین مفهوم وقف

گفتار اول: معنای لغوی وقف

گفتار دوم: معنای اصطلاحی وقف

بند اول: مفهوم اصطلاحی وقف از دیدگاه فقه امامیه و حقوق ایران

بند دوم: مفهوم اصطلاحی وقف از دیدگاه فقهای عامه

مبحث دوم: پیشینه وقف

گفتار اول: وقف پیش از ظهور اسلام

گفتار دوم: وقف پس از ظهور اسلام

بند اول: جایگاه وقف در قرآن

بند دوم: جایگاه وقف در سنت و سیره معصومین

گفتار سوم: وقف در کشورهای غیر اسلامی

مبحث سوم: تبیین ماهیت وقف از دیدگاه فقه امامیه و حقوق ایران

گفتار اول: ایجاد وقف

گفتار دوم: نتیجه وقف

 

مبحث چهارم: شرایط موضوع وقف (موقوفه) در فقه امامیه  و حقوق ایران

گفتار اول: مال بودن و مالیت داشتن مورد وقف

بند اول: تبیین مفهوم مال

معنای لغوی مال

 مفهوم اصطلاحی مال

بند دوم: ویژگی‌ها و شرایط مال

بند سوم: تبیین مفهوم مالیت

گفتار دوم: مملوک بودن مورد وقف (ملک واقف بودن)

گفتار سوم: عین معین خارجی بودن مورد وقف

گفتار چهارم: قابلیت قبض و اقباض داشتن موقوفه

گفتار پنجم: لزوم قابلیت بقا عین موقوفه در برابر انتفاع

 

منابع و مراجع 

 

  • پروپوزال تاثیر استراتژی منابع انسانی بر ارزیابی عملکرد مدیران

    پروپوزال تاثیر استراتژی منابع انسانی بر ارزیابی عملکرد مدیران پروپوزال ارزیابی عملکرد مدیران پروپوزال استراتژی های منابع انسانی شاخص های ارزیابی عملکرد مدیران روشهای ارزیابی عملکرد مدیران مولفه های استراتژی های منابع انسانی پروپوزال استراتژی های منابع انسانی در شرکت…

  • مبانی نظری و پیشینه تحقیق خودآگاهی 43 صفحه

    مبانی نظری و پیشینه تحقیق خودآگاهی 43 صفحه فصل دوم پایان نامه خودآگاهی مبانی نظری خودآگاهی پیشینه تحقیق خودآگاهی پیشینه داخلی خودآگاهی پیشینه خارجی خودآگاهی پیشینه پژوهش خودآگاهی پیشینه نظری خودآگاهی ادبیات نظری خودآگاهی چارچوب نظری خودآگاهی رفتن به سايت…

  • شناسایی معیارهای عام شکل گیری بافت های روستایی درایران

    شناسایی معیارهای عام شکل گیری بافت های روستایی درایران قانونمندی‌های كالبدی روستایی معیارهای ‌های مرتبط با الگوی كاربری زمین الگوی شبکه معابر بافت های روستایی در ایران شکل گیری بافت های روستایی دانلود مقاله شناسایی معیارهای عام شکل گیری بافت…

  • مبانی نظری و پیشینه تحقیق ارزیابی عملکرد مالی سازمانها و شرکتها 57 صفحه

    مبانی نظری و پیشینه تحقیق ارزیابی عملکرد مالی سازمانها و شرکتها 57 صفحه کلمات کلیدی : مبانی نظری ارزیابی عملکرد پیشینه تحقیق ارزیابی عملکرد مبانی نظری ارزیابی عملکرد مالی سازمانها مبانی نظری ارزیابی عملکرد مالی شرکتها پیشینه تحقیق ارزیابی عملکرد…

  • دانلود پاورپوینت اصول ایمنی ساختمان مسکونی

    دانلود پاورپوینت اصول ایمنی ساختمان مسکونی رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت اصول ایمنی ساختمان مسکونی جهت رشته عمران در 24 اسلاید و با فرمت pptx  بصورت کامل و جامع و با قابلیت ویرایش       اصول ایمنی: ایمنی…

  • مشخصه ها و مدل های اندازه گیری سلامت روانی

    مشخصه ها و مدل های اندازه گیری سلامت روانی کلمات کلیدی : تحقیق سلامت روانی پایان نامه سلامت روانی متغیرهای سلامت روان فاکتورهای سلامت روان نظريه هاي سلامت رواني نظریه های سلامت روان نظریه های بهداشت روانی عوامل موثر در…

  • پروژه پایانی رشته عمران با عنوان بتن آرمه

    پروژه پایانی رشته عمران با عنوان بتن آرمه بتن آرمه دانلود پروژه بتن آرمه دانلود پایان نامه بتن آرمه آرماتور بندی مواد سفات تسریع كننده مواد كاهنده آب یا فوق روان كننده ها بتن ریزی دالها و سقف ها رفتن…

  • پاورپوینت سلامت باروری زنان

    پاورپوینت سلامت باروری زنان رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت سلامت باروری زنان جهت رشته ی پزشکی در قالب 17 اسلاید و با فرمت pptx به صورت کامل و جامع و با قابلیت ویرایش       ارتباط رفتارهای باروری…

  • مبانی نظری و پیشینه تحقیق احقاق حق جنسی 41 صفحه

    مبانی نظری و پیشینه تحقیق احقاق حق جنسی 41 صفحه کلمات کلیدی : فصل دوم پایان نامه احقاق حق جنسی مبانی نظری احقاق حق جنسی پیشینه تحقیق احقاق حق جنسی پیشینه داخلی احقاق حق جنسی پیشینه خارجی احقاق حق جنسی…

  • دانلود تحقیق در مورد دلبستگی و الگوهای آن docx

    دانلود تحقیق در مورد دلبستگی و الگوهای آن docx رفتن به سايت اصلي هدف از این تحقیق بررسی دلبستگی و الگوهای آن با فرمت docx در قالب 23 صفحه ورد بصورت کامل و جامع و با قابلیت ویرایش می باشد…

  • پاورپوینت در مورد زبان بدن

    پاورپوینت در مورد زبان بدن پاورپوینت درباره زبان بدن پاورپوینت آموزش زبان بدن دانلود پاورپوینت زبان بدن فایل پاورپوینت زبان بدن پاورپوینت زبان بدن در بازاریابی پاورپوینت کارگاه زبان بدن رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت درمورد زبان بدن جهت…

  • بررسی مقایسه ای گیربکس در خودروهای برقی و درون سوز

    بررسی مقایسه ای گیربکس در خودروهای برقی و درون سوز سیستم انتقال قدرت خودروهای برقی سیستم انتقال قدرت خودروهای احتراق داخلی بررسی سیستم انتقال قدرت در خودروهای برقی بررسی سیستم انتقال در خودروهای احتراق داخلی بررسی مقایسه ای گیربکس در…

  • پیامدهای استرس شغلی و نقش تفاوت های فردی در فرایند استرس

    پیامدهای استرس شغلی و نقش تفاوت های فردی در فرایند استرس کلمات کلیدی : پایان نامه استرس شغلی پیامد های استرس شغلی مدل های استرس شغلی نظریه های استرس شغلی عوامل  استرس زای سازمانی نقش تفاوتهای فردی در فرایند استرس…

  • پاورپوینت اختلال کمبود توجه و بیش فعالی

    پاورپوینت اختلال کمبود توجه و بیش فعالی رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت اختلال کمبود توجه و بیش فعالی جهت رشته ی روان شناسی در قالب 12 اسلاید و با فرمت pptx به صورت کامل و جامع و با قابلیت ویرایش  …

  • مبانی نظری و پیشینه تحقیق هوش اخلاقی و اصول آن 52 صفحه

    مبانی نظری و پیشینه تحقیق هوش اخلاقی و اصول آن 52 صفحه کلمات کلیدی : مبانی نظری هوش اخلاقی پیشینه تحقیق هوش اخلاقی مبانی نظری اصول هوش اخلاقی پیشینه تحقیق اصول هوش اخلاقی پیشینه داخلی اصول هوش اخلاقی پیشینه خارجی…

  • پاورپوینت آشنایی با اقتصاد کلان و پیشرفت عدالت

    پاورپوینت آشنایی با اقتصاد کلان و پیشرفت عدالت رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت آشنایی با اقتصاد کلان و پیشرفت عدالت جهت رشته اقتصاد در قالب 31 اسلاید و با فرمت pptx به صورت کامل و جامع و با قابلیت…

  • دانلود پاورپوینت فصل 3 سالم باش شاداب باش علوم اول ابتدایی

    دانلود پاورپوینت فصل 3 سالم باش شاداب باش علوم اول ابتدایی پاورپوینت درس سالم باش شاداب باش پاورپوینت درس علوم تجربی اول دبستان پاورپوینت فصل 3 سالم باش شاداب باش علوم اول ابتدایی رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت فصل…

  • هزینه کابل کشی

    هزینه کابل کشی هزینه کابل کشی طراحی سیستم برق سیستم های برقی سیستم همکاری در فروش فایل همکاری در فروش فایل فروش فایل fileina فروشگاه ساز فایل فروشگاه فایل خرید مقاله و تحقیق برق فروش مقاله و تحقیق برق رفتن…

  • درخواست طلاق زن در منابع روایی معتبر مذاهب اسلامی

    درخواست طلاق زن در منابع روایی معتبر مذاهب اسلامی درخواست طلاق زن درخواست طلاق از طرف زن درخواست طلاق زن در منابع روایی تحقیق طلاق مقاله طلاق به درخواست زوجه تحقیق دانشجویی در مورد طلاق درخواست طلاق از طرف زن…

  • فصل دوم پایان نامه و پیشینه نظری مدارس هوشمند

    فصل دوم پایان نامه و پیشینه نظری مدارس هوشمند کلمات کلیدی : رفصل دوم پایان نامه مدارس هوشمند مبانی نظری مدارس هوشمند پیشینه تحقیق مدارس هوشمند پیشینه داخلی مدارس هوشمند پیشینه خارجی مدارس هوشمند پیشینه پژوهش مدارس هوشمند پیشینه نظری…

  • دانلود پاورپوینت سیستم های اطلاعات مدیریت

    دانلود پاورپوینت سیستم های اطلاعات مدیریت پاورپوینت سیستم های اطلاعات پاورپوینت آماده سیستم های اطلاعات در مدیریت پاورپوینت در مورد مدیریت سیستم های اطلاعات رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت سیستم های اطلاعات مدیریت جهت رشته مدیریت در 42 اسلاید…

  • دانلود پاورپوینت رسیدن به خواسته ها در 21 روز

    دانلود پاورپوینت رسیدن به خواسته ها در 21 روز پاورپوینت در مورد مدیریت رسیدن به خواسته ها با قانون جذب دانلود پاورپوینت رسیدن به خواسته ها رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت رسیدن به خواسته ها در 21 روز جهت…

  • پاورپوینت آشنایی با تکنولوژی فيبرنوری

    پاورپوینت آشنایی با تکنولوژی فيبرنوری پاورپوینت آشنایی با تکنولوژی فيبر نوری اجزای مختلف سيستم انتقال فيبر نوری مزايای سيستم انتقال فيبرنوری محدوديتها و نقاط ضعف فيبرهای نوری مقايسه کابل فيبرنوری و کابل مسی فيبر نوری چيست ؟ ساختار فيبر نوری…

  • مبانی نظری و پیشینه تحقیق سرمایه اجتماعی 65 صفحه

    مبانی نظری و پیشینه تحقیق سرمایه اجتماعی 65 صفحه کلمات کلیدی : مبانی نظری سرمایه اجتماعی پیشینه تحقیق سرمایه اجتماعی پیشینه داخلی سرمایه اجتماعی پیشینه خارجی سرمایه اجتماعی پیشینه پژوهش سرمایه اجتماعی چارچوب نظری سرمایه اجتماعی فصل دوم پایان نامه…

  • دانلود پاورپوینت اصول طراحی پرسش نامه

    دانلود پاورپوینت اصول طراحی پرسش نامه رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت اصول طراحی پرسش نامه جهت رشته علوم پایه 67 اسلاید و با فرمت pptx  بصورت کامل و جامع و با قابلیت ویرایش       گرد آوري اطلاعات…

  • سیستم رتبه بندی سایتها

    سیستم رتبه بندی سایتها اسکریپت سایت برتر انتخاب سایت برتر دانلود اسکریپت دسته بندی سایت ها دانلود اسکریپت دایرکتوری دانلود اسکریپت فارسی سایت برتر رفتن به سایت اصلی اسکریپتی قوی برای راه ادازی سیستم لیست وب سایت های برتر. در…

  • پاورپوینت ارائه دو الگوریتم برای ادغام دو لیست مرتب

    پاورپوینت ارائه دو الگوریتم برای ادغام دو لیست مرتب رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت ارائه دوالگوریتم برای ادغام دو لیست مرتب جهت رشته گوناگون در قالب 54 اسلايد و با فرمت ppt به صورت کامل و جامع و با…

  • پاورپوینت آشنایی با اعتیاد و نقش جامعه در درمان آن

    پاورپوینت آشنایی با اعتیاد و نقش جامعه در درمان آن رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت آشنایی با اعتیاد و نقش جامعه در درمان آن جهت رشته روانپزشکی در قالب 23 اسلايد و با فرمت pptx به صورت کامل و…

  • دانلود تحقیق درباره روان درمانی گروهی word

    دانلود تحقیق درباره روان درمانی گروهی word رفتن به سايت اصلي هدف از این تحقیق بررسی روان درمانی گروهی با فرمت docx در قالب 26 صفحه ورد بصورت کامل و جامع و با قابلیت ویرایش می باشد      …

  • کنترل در سیستم جریان مستقیم ولتاژ بالا و انواع آن

    کنترل در سیستم جریان مستقیم ولتاژ بالا و انواع آن کنترل در سیستم جریان مستقیم ولتاژ بالا انواع کنترل در سیستم جریان مستقیم ولتاژ بالا کنترل در سیستم جریان مستقیم ولتاژ بالا و انواع آن انواع سیستمهای كنترل HVDC کنترل…

  • دانلود تحقیق درباره فرسودگی شغلی و عوامل آن word

    دانلود تحقیق درباره فرسودگی شغلی و عوامل آن word رفتن به سايت اصلي هدف از این تحقیق بررسی فرسودگی شغلی و عوامل آن با فرمت docx در قالب 12 صفحه ورد بصورت کامل و جامع و با قابلیت ویرایش می…

  • دانلود پاورپوینت فناوری تولید و فرآوری زعفران در ایران

    دانلود پاورپوینت فناوری تولید و فرآوری زعفران در ایران رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت فناوری تولید و فرآوری زعفران در ایران جهت رشته کشاورزی در 25 اسلاید و با فرمت pptx  بصورت کامل و جامع و با قابلیت ویرایش…

  • فصل دوم پایان نامه و پیشینه نظری طرحواره های ناسازگار اولیه

    فصل دوم پایان نامه و پیشینه نظری طرحواره های ناسازگار اولیه کلمات کلیدی : مبانی نظری طرحواره پیشینه تحقیق طرحواره پیشینه داخلی طرحواره پیشینه خارجی طرحواره پیشینه پژوهش طرحواره چارچوب نظری طرحواره فصل دوم پایان نامه طرحواره مبانی نظری طرحواره…

  • پاورپوینت تدریس تعاملی

    پاورپوینت تدریس تعاملی کلمات کلیدی : پاورپوینت تدریس تعاملی interactive teaching رفتن به سایت اصلی پاورپوینت تدریس تعاملی interactive teaching به تعداد 35 اسلاید قابل ویرایش مناسب اساتید و ارائه دانشجویان ارشد و دکتری   فقط شامل مباحث : تعریف…

  • پرسشنامه بررسی عوامل موثر بر نگرش نسبت به تبلیغات

    پرسشنامه بررسی عوامل موثر بر نگرش نسبت به تبلیغات نگرش نسبت به تبلیغات پرسشنامه نگرش نسبت به تبلیغات پرسشنامه نگرش افراد نسبت به تبلیغات دانلود پرسشنامه نگرش افراد نسبت به تبلیغات پرسشنامه استاندارد نگرش افراد نسبت به تبلیغات پرسشنامه عوامل…